terapia dla każdego
Prowadzimy terapie dla dorosłych, młodzieży i dzieci
konsultacje psychologiczne
Możliwość umówienia konsultacji online
telefon do psychologa
Rezerwacja telefoniczna: 535 58 58 58

Uzależnienie od cukru

Jest ono powszechnym problemem, który dotyka wielu osób na całym świecie. Choć słodkie smaki mogą przynosić przyjemność i chwilową ulgę, nadmierne spożycie glukozy może prowadzić do negatywnych konsekwencji dla zdrowia, a wszechobecny cukier uzależnia. Kojarzymy go głównie z białymi drobinkami używanymi do słodzenia kawy czy składnikiem popularnych słodyczy, jednak nic bardziej mylnego!

Większość produktów powszechnie uważanych za zdrowe zawiera jego spore ilości. Dodawany jest on do gotowych sosów, płatków zbożowych, jogurtów smakowych itp. Jest też naturalnym elementem słodkich produktów np. suszone owoce. Światowa Organizacja Zdrowia alarmuje – jemy cukier w zdecydowanie zbyt dużych ilościach – często nieświadomie.

Ukrywa się on pod wieloma nazwami – syrop glukozowo fruktozowy, cukier trzcinowy, karmel itp. Należy więc wziąć pod uwagę ten fakt i lepiej unikać produktów o wysokim stopniu przetworzenia zawierających w tabeli wartości odżywczej wysoki wskaźnik parametru – cukry proste.

Czym jest? Możemy porównać je do innych uzależnień, takich jak nałóg od narkotyków czy alkoholizm. Główną różnicą jest to, że w przypadku cukru mamy do czynienia z uzależnieniem behawioralnym, a nie chemicznym.

Podobnie jak w przypadku innych uzależnień, osoby uzależnione od sacharydów doświadczają silnej potrzeby spożywania produktów zawierających ten składnik, a jednocześnie trudności w kontroli ilości spożywanych węglowodanów prostych. Dlaczego cukier uzależnia nasz organizm? Dieta bogata w przetworzone produkty spożywcze, które są często wysoko przetworzone i zawierają dużą ilość cukru, może przyczynić się do jego rozwoju. Spożywanie dużej ilości słodkich napojów, słodyczy, ciastek czy fast foodów może prowadzić do zakłócenia równowagi w organizmie i wywoływać silne pragnienie na te produkty.

Cukier wywołuje reakcje w mózgu, które prowadzą do uczucia przyjemności i nagrody odczuwanej przez nasz organizm. Podobnie jak inne substancje uzależniające, takie jak narkotyki czy alkohol, cukier stymuluje wydzielanie endorfin i dopaminy, neuroprzekaźników związanych z doświadczaniem przyjemności. To uczucie nagrody może prowadzić do silnej chęci sięgnięcia po słodkości, aby ponownie je odczuć. Spożywanie cukru może służyć jako sposób radzenia sobie ze stresem, nudą czy negatywnymi emocjami. Cukier może wywoływać krótkotrwałe uczucie ulgi i komfortu, co sprawia, że staje się łatwym sposobem na złagodzenie trudnych emocji. Jednak takie zachowanie może prowadzić do cyklu uzależnienia, w którym jedzenie słodyczy staje się rutyną w odpowiedzi na negatywne doświadczenia.

Uzależnienie od cukru – test

Zastanawiasz się czy Twoje spożycie cukru jest problematyczne – wykonaj nasz test i sprawdź! Pamiętaj, że wynik nie jest 100% diagnozą i najlepiej skonsultować się ze specjalistą.

uzależnienie od cukru
  1. Jak często sięgasz po słodycze w ciągu dnia?
    • Praktycznie w każdym posiłku – 3 punkty
    • Kilka razy dziennie – 2 punkty
    • Rzadko, tylko od czasu do czasu – 1 punkt
    • Prawie nigdy – 0 punktów
  2. Czy czujesz silne pragnienie lub potrzebę spożycia słodyczy?
    • Tak, bardzo często – 3 punkty
    • Czasami – 2 punkty
    • Bardzo rzadko – 1 punkt
    • Nigdy – 0 punktów
  3. Jak reagujesz, gdy nie masz pod ręką słodyczy?
    • Czuję się niepokojąco i nie mogę myśleć o niczym innym – 3 punkty
    • Jestem rozdrażniony/a, ale mogę to zignorować – 2 punkty
    • Nie przeszkadza mi to – 1 punkt
    • Nie odczuwam żadnego dyskomfortu – 0 punktów
  4. Czy zdarza Ci się jeść duże ilości słodyczy w krótkim czasie?
    • Regularnie, to jestem w stanie zjeść całą tabliczkę czekolady czy paczkę ciastek – 3 punkty
    • Od czasu do czasu – 2 punkty
    • Rzadko, jeśli w ogóle – 1 punkt
    • Nigdy nie zdarza mi się taka sytuacja – 0 punktów
  5. Czy po spożyciu dużej ilości słodyczy czujesz się zmęczony/a lub ospały/a?
    • Tak, zawsze – 3 punkty
    • Czasami – 2 punkty
    • Rzadko – 1 punkt
    • Nigdy – 0 punktów
  6. Czy odczuwasz potrzebę sięgnięcia po coś słodkiego lub po słodzony napój w momencie, gdy masz stresujący dzień lub jesteś przygnębiony/a?
    • Tak, zawsze sięgam po słodycze w takich sytuacjach – 3 punkty
    • Czasami, ale staram się szukać innych sposobów radzenia sobie ze stresem – 2 punkty
    • Rzadko, preferuję inne metody radzenia sobie – 1 punkt
    • Nie, nie sięgam po słodycze w trudnych momentach – 0 punktów

Wynik:

0-4 punkty: Twoje spożycie cukru wydaje się być umiarkowane. Wszystko w tym zakresie jest w normie 🙂

5-9 punktów: Masz pewne oznaki „cukrowego nałogu”. Coraz częściej pojawia się u Ciebie ochota na spożycie czegoś słodkiego. Zwróć uwagę na swoje nawyki żywieniowe i zastanów się, czy istnieje potrzeba wprowadzenia zmian w celu ograniczenia spożycia cukru.

10-15 punktów: Istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że w Twoim przypadku cukier uzależnia. Zalecamy skonsultowanie się z dietetykiem lub specjalistą ds. uzależnień w celu uzyskania wsparcia i wskazówek dotyczących zmiany nawyków żywieniowych.

Uzależnienie od cukru – objawy uzależnienia

uzależnienie od cukru

Objawy mogą być różne u różnych osób, ale istnieje kilka wspólnych oznak, na które warto zwrócić uwagę. Jest to niezwykle ważne ze względu na poważne skutki uzależnienia od cukru i stale podniesionego poziomu glukozy. Należą do nich m.in zachwianie mechanizmu odczuwania głodu, insulinooporność, cukrzyca, przyrost masy ciała. Możemy ponadto zmagać się z rozwojem nadciśnienia tętniczego, próchnicy zębów, a nawet problemów emocjonalnych (jednym z objawów insulinooporności jest silne obniżenie nastroju i stany depresyjne)

Jednym z najbardziej widocznych objawów jest silna chęć spożycia słodkiego jedzenia. Często odczuwa się nieodpartą potrzebę sięgnięcia po coś słodkiego, niezależnie od uczucia głodu. Może pojawić się również silne pragnienie, ponieważ wysoki poziom glukozy wymaga większego uzupełnienia płynów. Osoby uzależnione od cukru często mają trudności z ograniczeniem ilości spożywanego cukru. Mogą zjadać duże ilości słodyczy w krótkim czasie, niezależnie od świadomości negatywnych skutków dla zdrowia własnego organizmu.

Spożycie dużej ilości cukru może prowadzić do szybkich zmian nastroju. Po krótkotrwałym uczuciu euforii i energii może nastąpić nagłe pogorszenie samopoczucia, uczucie zmęczenia lub drażliwości, ponieważ poziom cukru we krwi drastycznie spada.

Nadmiar spożycia glukozy może prowadzić do różnych problemów zdrowotnych, takich jak nadwaga, otyłość, problemy z regulacją poziomu cukru we krwi, próchnica, problemy z układem trawiennym i zmniejszona odporność. Jeśli nagłym spadkom poziomu cukru towarzyszą również inne objawy jak zmęczenie, polidypsja czy poliuria (silne pragnienie i częste oddawanie moczu) wykonaj badania biochemiczne krwi by sprawdzić, czy nie cierpisz na cukrzycę.

Osoby uzależnione od cukru często ulegają nawykowi sięgania po słodycze w odpowiedzi na stres, smutek lub nudy. Jest to pewnego rodzaju głód psychiczny. Spożywanie cukru może stać się mechanizmem radzenia sobie z trudnościami emocjonalnymi. Pogorszonemu nastrojowi towarzyszy nieuzasadnione łaknienie. Próba ograniczenia lub zaprzestania spożywania cukru może prowadzić do objawów odstawienia, takich jak drażliwość, zmęczenie, bóle głowy czy lęki będących dużą trudnością dla naszego organizmu.

Uzależnienie od cukru – jak leczyć, terapia

cukier uzależnienie

Jak radzić sobie z uzależnieniem? Pierwszym krokiem w pokonaniu uzależnienia od cukru jest zrozumienie swojego problemu. Zastanów się, jakie produkty spożywcze przyczyniają się do Twojej silnej chęci na słodkości i zacznij obserwować swoje nawyki żywieniowe. Stopniowo wprowadzaj zdrowsze alternatywy do swojej diety, takie jak owoce, warzywa, orzechy i nasiona. Unikaj przetworzonej żywności i skoncentruj się na jedzeniu świeżych i naturalnych produktów. Pamiętaj jednak o uważnym czytaniu etykiet, ponieważ wiele zdrowych i naturalnych produktów również zawiera spore ilości cukru. Ograniczenie jego spożycia jest więc niełatwym zadaniem. Możesz zacząć od stopniowego ograniczenia słodzonych napojów i deserów, a następnie skupić się na eliminacji innych źródeł z diety.

Znajdowanie innych sposobów radzenia sobie ze stresem jest również niezwykle ważne. W momencie, gdy odczuwasz pragnienie sięgnięcia po słodkości w odpowiedzi na stres, spróbuj znaleźć inne zdrowe sposoby radzenia sobie, takie jak medytacja, aktywność fizyczna czy rozmowa z bliskimi. Utrata kontroli nad „własną głową” może przyczynić się do wystąpienia kolejnych napadów ochoty na słodkości.

cukier uzależnienie

Jak pokonać uzależnienie od cukru

Pokonanie omawianego dziś uzależnienia może być wyzwaniem, ale jest możliwe. Oto kilka skutecznych strategii, które mogą Ci pomóc w radzeniu sobie z nałogiem.

Zrozumienie swojego uzależnienia i jego wpływu na Twoje życie to pierwszy krok do pokonania go. Edukuj się na temat negatywnych skutków nadmiernego spożycia cukru dla zdrowia i zrozum, dlaczego jest ważne ograniczyć jego spożycie. Zadbaj o aspekty psychologiczne, kontroluj emocje i nie nagradzaj się słodyczami.

Zamiast drastycznej zmiany, postaraj się stopniowo przeprowadzać detoks cukrowy zaczynając od najbardziej oczywistych źródeł, takich jak słodzone napoje i przekąski, stopniowo eliminuj je z diety. Chcąc „rzucić cukier” wybierz inną słodkość, zdrowszą i naturalną np. owoce. Unikaj przetworzonej żywności. Przetworzone produkty spożywcze często zawierają ukryty cukier. Zwróć uwagę na dokładne czytanie etykiet. Staraj się ograniczać spożywanie takich produktów i skoncentruj się na jedzeniu świeżych, naturalnych produktów, takich jak warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe i białka.

Często sięgamy po słodycze jako sposób na radzenie sobie ze stresem. Zamiast tego, poszukaj innych zdrowych strategii, takich jak medytacja, ćwiczenia fizyczne, czytanie, robienie czegoś kreatywnego lub rozmowa z bliskimi. To pomoże Ci złagodzić napięcie emocjonalne bez sięgania po słodkie przekąski. Praktykuj zdrowe nawyki żywieniowe.

Regularne spożywanie zrównoważonych posiłków, które zawierają białko, zdrowe tłuszcze i błonnik, może pomóc utrzymać stabilny poziom glukozy we krwi, zmniejszyć niepohamowany głód oraz pragnienie na słodkie jedzenie. Jeśli brakuje Ci słodkiego smaku stosuj zamienniki cukru np. stewia czy erytrytol. Znajdź wsparcie

Szukaj wsparcia w swoim otoczeniu. Może to być rodzina, przyjaciele lub grupa wsparcia, gdzie możesz dzielić się swoimi wyzwaniami i sukcesami. Jeśli masz trudności w samodzielnym pokonaniu uzależnienia, rozważ konsultację z dietetykiem lub specjalistą ds. uzależnień, którzy mogą Ci pomóc w opracowaniu spersonalizowanego planu.

Data aktualizacji wpisu - 24 maja, 2024
Przeczytaj również
Chcesz z nami porozmawiać?

Jako Psycholog Wrocław pomagamy w wielu problemach. Możemy spotkać się w naszym gabinecie lub online!

Umów wizytę
Malwina Śliwińska

Malwina Śliwińska

Wpis przygotowała Malwina Śliwińska - dyplomowany dietetyk kliniczny oraz psychodietetyk.

Specjaliści, którzy pomogą

Pozostałe wpisy

Test MOXO

ADHD, znane również jako zespół nadpobudliwości psychoruchowej jest jednym z...

Czytaj dalej